نویسنده موضوع: درنگي در روايات قتل هاي آغازين دولت مهدي عليه السلام  (دفعات بازدید: 212 بار)

آفلاین valayat

  • مدیریت کل
  • *
  • تشکر
  • -تشکرشما: 9
  • -تشکر شده: 11
  • ارسال: 916
  • امتیاز: 21


درنگي در روايات قتل هاي آغازين دولت مهدي عليه السلام




پيشگفتار

.
برخي، در مورد قتل و کشتار در دوران ظهور، افراط مي‏کنند و از امام زمان (عليه‏السلام) و ياران‏اش، چهره‏اي خشن ارائه مي‏دهند. آنان، به رواياتي استدلال مي‏کنند که در آن‏ها، اشاره به کشته شدن دو سوم مردم، (از هر نه نفر، هفت نفر، از هر هفت نفر، پنج نفر) و يا اين که بيش‏تر مردم کشته مي‏شوند و از کشته‏ها، پشته ساخته مي‏شود و جوي خون جاري مي‏گردد و... دارند.
..
برخي ديگر، تفريط مي‏کنند و مي‏گويند، حتّي به مقدار محجمه (مقدار خون در ظرف حجامت) خون‏ريزي نمي‏شود و...
.
در اين نوشتار، به نقد و بررسي روايي و دلالي احاديث مربوطه مي‏پردازيم تا افراط و تفريط بودن انديشه‏هاي موجود مشخّص گردند.
.
نکاتي که قابل تأمل است، اين‏ها است:
.
الف) قتل و کشتار، قبل از ظهور است و يا بعد از آن؟
ب) شيوه‏ي رفتار امام با دشمنان چه‏گونه خواهد بود؟
ج) حجم کشتار و اعدام و خون‏ريزي‏ها چه مقدار است؟
د) مقتولان، چه کساني هستند؟
ه) رواياتي که ناظر بر اين موضوع است، آيا به نحو موجبه‏ي کليّه است يا به نحو موجبه‏ي جزئيّه؟
.
اخباري که در آن‏ها، کشتار در حجم وسيعي مطرح شده‏اند، بر دو قسم است:
.
الف) يک سري از آن‏ها، مربوط به ملاحم و فتن قبل از ظهور است و هيچ ربطي به دوران ظهور ندارد و تنها ناظر به اوضاع ناسامان جهان در پيش از ظهور دارد. اين دسته، بيش‏تر از مراسيل عامه است. اگر تعدادي از آن‏ها هم جزء مسانيد باشد، هيچ گونه ارتباطي با بحث ما، يعني قبل‏ها در دوران حکومت امام مهدي (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) ندارد.
..
ب) يک سري از آن‏ها، مربوط به هنگامه‏ي ظهور و حکومت امام زمان (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) است. اين نوع روايات، نيز دو گونه‏اند:
.
1- رواياتي که از طريق عامه و از نبويّات است و بيش‏تر آن‏ها، مشکل سندي دارند، به طوري که بعضي از آن‏ها، مرسل. و برخي از آن‏ها، به پيامبر اکرم (صلي‏اللّه‏وعليه‏وآله‏سلم) منتهي نمي‏شوند. بلکه از فرادي مانند کعب الاحبار که در زمان ان حضرت مسلمان نشده بود، نقل شده است.
.
عمده‏ي اين از روايات، از اسرائيليات است که با اَغراض مختلفي وارد کتاب‏هاي روايي شده است. عالماني از اهل تسنّن، مانند ابن کثير، وقتي به روايات نقل شده از امثال کعب الاحبار مي‏رسد، مي‏گويد: «خدا، ما را ازايل همه اخبار دروغي که وارد تفسيرها و کتاب‏هاي روايي و... کرده‏اند، بي‏نياز کند [1] ...».
.
2- رواياتي که از طُرق اهل بيت (عليهم السلام) نقل شده و يا در کتاب‏هاي شيعه ذکر گرديده است. در اين کتاب‏ها، اخبار منقول از حضرات معصوم (عليهم السلام) و بعض ديگر که نقل شده، به اهل بيت (عليهم السلام) منتهي نمي‏شود. مانند اخبار معمرين که شيخ صدوق در کتاب کمال‏الدين از اهل تسنّن نقل کرده است.
.
.
.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(1)     تفسير ابن كثير، ج2، ص17

_______________

آفلاین valayat

  • مدیریت کل
  • *
  • تشکر
  • -تشکرشما: 9
  • -تشکر شده: 11
  • ارسال: 916
  • امتیاز: 21
انديشه‏ي تفريطي در کشتار به هنگام ظهور
..
گروهي بر آن‏اند که امام زمان به هنگام ظهور، از طريق ولايت و تصرّف تکويني، همه‏ي خلايق را مطيع و مسخّر مي‏کند و کارها را با اعجاز و غيرعادي انجام مي‏دهد. لذا کشتار و اعدام، خيلي اندک خواهد بود.
.
براي روشن شدن مطلب و دريافت پاسخ، به احاديثي از امام باقر و امام صادق (عليهماالسلام) متمسک مي‏شويم.
.
.
حديث 1 -... عَن بشير بنِ أبي‏ أراکَةَ النَّبالِ - ولفظ الحديث علي روايةِ ابنِ عُقْدَةَ قالَ: لَمَّا قَدِمْتُ الْمَدنَيةَ إِنْتَهَيْتُ إلي‏ مَنزِلَ أبي‏ جعفرِ الباقِر (عليه‏السلام)... قُلتُ: (إنَّهُمْ) يَقولونَ: إنَّهُ إذا کان ذالِکَ اسْتَقامَتْ لَهُ الْأُمُورُ فَلا يُهْريقُ مِحْجَمَةَ دَمٍ. فَقالَ: «کَلَّا! والذَّي‏ نَفسي بِيَدِهِ! حَتَّي نَمْسَحَ وَأنُتم العَرَقَ والعَلَقَ.». وَأوْمَأَبِيَدِهِ إلي‏ جَبْهَتِهِ [1] .
.
بشير بن ابي اراکه بنّال - لفظ حديث به روايت ابن عقده است - گويد: هنگامي که به مدينه وارد شدم، به طرف منزل ابو جعفر امام باقر (عليه‏السلام) رفتم... گفتم:
.
[آنان (مرحبه)] مي‏گويند، هنگامي که آن امر (قيام قائم(عج)) روي دهد، همه‏ي کارها براي او درست و استوار مي‏گردد و به اندازه‏ي يک ظرف حجامت هم خون نمي‏ريزد. پس فرمود: «هرگز چنين نيست! سوگند به آن که جان‏ام به دست او است! کار به آن‏جا مي‏انجامد که ما و شما، عرق و خون بسته شده را پاک خواهيم کرد. (کنايه از سختي‏ها و دشواري‏هاي جنگ و درگيري است که موجب پديد آمدن عرق و ايجاد زخم‏هاي خونين مي‏شود.)
..
در اين هنگام، ايشان، با دست خود، به پيشاني‏شان اشاره فرمودند. (کنايه از برطرف کردن عرق جبين است.)
.

حديث 2 -... عن موسي بن بَکرٍ الواسِطيِّ، عن بشَيرِ النَّبَّال، قال: «قَدِمْتَ المَدْينة» وَذَکَر مِثلُ الحديثِ الْمُتَقَدِّمِ، إلاَّ أنَّهُ قالَ: لَمَّا قَدِمْتُ الْمَدينَةَ قُلتُ لَأبي‏ جعفر (عليه‏السلام): إنَّهُم يَقُولوُنَ: إِنَّ المهديَّ لَوْقامَ لَاسْتَقامَتْ لَهُ الْاُمُورُ عَفْواً، وَلا يُهْويقُ مُحِجَمَة دَمٍ. فقالَ: «کَلاَّ! وَالذَّي‏ نَفْسي بِيَدِه! لَوْ اِسْتَقامَتْ لَأحَدٍ عَفواً لَاسْتَقامَتْ لِرَسولِ اللَّهِ (صلي‏اللّه‏وعليه‏وآله‏سلم) حينَ أُدْمِيَتْ رُباعِيتُهُ وَشُجَّ في‏ وَجْهِهِ! کَلَّا! وَالَّذي‏ نَفسْي بِيَدِهِ! حَتَّي نَمْسَحَ نَحنُ وَأنْتُم العَرَقَ وَالْعَلَقَ [2] ». ثُمَّ مسَحَ جَبْهتهُ. [3] .
..
از موسي به جعفر بن بکر واسطي. از بشير نبَّال. گفت: «به مدينه رسيدم» و همانند حديث قبلي را ذکر کرد، جز اين که گويد: هنگامي که به مدينه رسيدم. به ابوجعفر (امام باقر (عليه‏السلام)) گفتم: آنان [مرجئه‏] مي‏گويند: همانا، اگر مهدي (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) قيام کند، همه‏ي کارها به خودي خود. براي او درست و برقرار مي‏شود و به اندازه‏ي يک ظرف حجامتي خون نمي‏ريزد. پس فرمود:
.
«هرگز چنين نيست! سوگند به آن که جان‏ام در دست او است! اگر کارها، خود به خود، براي کسي هموار مي‏شد، مسلّماً، براي رسول خدا (صلي‏اللّه‏وعليه‏وآله‏سلم) در زماني که دندان‏هاي پيشين آن حضرت شکست و صورت‏اش زخمي شد، درست و برقرار مي‏گرديد! هرگز چنين نيست! سوگند به آن که جان‏ام به دست او است! «کار، به آن‏جا مي‏انجامد که) ما و شما، عرق و خون بسته شده را پاک کنيم.».
.
سپس پيشاني خود را پاک کرد.
.
..
حديث 3 -... عن المفضّل بن عمر، قال: سَمتِعتُ أبا عبدِاللّهِ، وقَد ذُکِرَ القائمُ (عليه‏السلام) فقلت: «إنّي‏ لَأَرجُو أن يَکونَ أمرُهُ في سُهُولَةٍ.». فقال: «لايَکُونُ ذالِکَ حَتَّي تَمْسَحُو العَلَقَ و الْعَرَقَ.». [4] .
.
مفضل بن عمر گويد: در حضور امام صادق (عليه‏السلام) شنيدم که از حضرت قائم (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) ياد شد. پس عرض کردم: «همانا اميدوارم کار ايشان به آساني صورت پذيرد.». فرمود: «آن امر صورت نمي‏پذيرد تا اين که عرق و خون بسته شده را برطرف سازيد.».
..
در سه حديث مذکور ملاحظه مي‏کنيم، آن طور نيست که تمامي کارها در زمان قيام قائم (عليه‏السلام)، به خودي خود و با اعجاز و تصرّفات تکوين صورت نمي‏پذيرد، هر چند در ولايت تکويني و تصرف تکويني حضرت مهدي و ساير امامان طاهر، هيچ‏گونه ترديدي نيست. بلکه کار، دشوارتر از آن چيزي است که امثال مرجئه معتقدند.
..
با، مطابق روايات متعدد، نمي‏توانيم ادعا کنيم که در هنگام ظهور، هيچ قتل و کشتاري رخ نمي‏دهد؛ زيرا، در آن دوران، بحث از انتقام، اجراي حدود الهي و اقامه‏ي حکومت عدل جهاني است و مسلماً، اين امر عظيم. بدون برطرف کردن خارها و سنگ‏هاي سر راه آن حضرت، ميّسر و محقق نمي‏شود.
.
از طرفي، تاريخ گواه است که پيامبر اکرم (صلي‏اللّه‏وعليه‏وآله‏سلم) و امامان طاهر (عليهم‏السلام) سعي داشته‏اند، امور را به طور عادي و در مسير طبيعي انجام دهند، لذا مي‏بيينم، دندان‏هاي پيشين حضرت رسول اکرم (صلي‏اللّه‏وعليه‏وآله‏سلم) در جنگ مي‏شکند و زخم‏هايي در جنگ احد و... [5]  بر ايشان وارد مي‏شود و اميرالمومنين (عليه‏السّلام) نيز در جنگ احد. نود زخم بر مي‏دارد و... [6] .
.
.
البته آن حضرت و عترت طاهراش، مخصوصاً، حضرت بقيه اللّه الاعظم (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) قدرت بر انجام دادن تصرّفات تکويني را دارند و همواره معجزات و امدادهاي غيبي و الهي، به آن حضرات و نيز مؤمنان مخلص و ايثارگر و حتّي مستضعفان بوده و خواهد بود.
.
امام صادق (عليه‏السلام) مي‏فرمايد: «خداوند، حضرت قائم (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) را به سه لشکر ياري مي‏دهد:
.
فرشتگان؛ مؤمنان؛ رعب (ترس انداختن در دل دشمن) [7] .
.
نيز حضرت (عليه‏السلام) مي‏فريايد:
.
«... خداوند، حضرت مهدي (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) را با فرشتگان و جنّ و شيعيان مخلص، ياري مي‏کند.» [8] .
.
.
به هر حال، لزومي ندارد که ادعا کنيم امام زمان (عجّل ‏اللّه ‏تعالي‏ فرجه‏ الشريف) تمام کارهايشان را از طريق غيرعادي و به صورت اعجاز انجام مي‏دهد و بنابراين، هيچ خوني ريخته نخواهد شد.
.

.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(1)     الغيبة النعماني، ص 283 ، باب 15، ح1/ بحار الانوار،ج52، ص356/ معجم الاحاديث ، ج3، ص305
(2)     بحار الانوار، ج5، ص 358
(3)     همان، ح2
(4)     همان ، ح3
(5)     بحار الانوار، ج20، ص 52
(6)     سفينة البحار، ج1،ص565
(7)     چشم اندازي به حكومت مهدي عليه السلام، ص131
(8)     همان

_________________